VÀI NÉT VỀ THẦY CÙNG LỚP DÂN CA

Thanh Trúc

Lớp dân ca này là một bộ phận của cậu lạc bộ Tiếng Hát Quê Hương do cô Thúy Hoan phụ trách ở cung Văn Hóa Lao Ðộng thành phố Hồ Chí Minh.

Lớp đã có mặt khá lâu và đã qua nhiều thầy cô đảm nhận. Hiện nay lớp do thầy Quốc Thái phụ trách, có thể nói thầy là người trụ lâu nhất ở lớp.

Lớp thường sinh hoạt vào lúc 9:30 sáng chủ nhật hàng tuần. Với hình thức là một câu lạc bộ thật sự, những ai yêu tiếng hát dân ca của mọi miền đất nước Việt Nam đều có thể tham gia không phân biệt, hạn chế tuổi tác, nghề nghiệp. Thầy Quốc Thái là người trực tiếp dạy lớp dân ca kiêm MC ở các Ðiểm Hẹn Quê Hương. Có lẽ không ai nghĩ rằng thầy đã và đang dạy hát dân ca bằng đàn piano, và nhất là những buổi tập dợt để chuẩn bị cho lớp lên trình diễn. Thầy đã bỏ công sức dàn dựng cũng như tập dợt cho cả lớp hát dân ca theo đàn piano.

Thầy thường chỉ bảo và nhấn mạnh vào những nốt nhạc dạo đầu. Lớp nhờ sự dẫn dắt tận tâm và chân tình của thầy mà đã khá lên nhiều ở phần nghe nhạc, hát khớp với nhạc. Về nhịp và phách qua đó cũng được thầy hướng dẫn rõ ràng.
Có những lần gặp bài hát khó, cả thầy lẫn trò đều không nản, cố công tập cho được. Nhìn thầy những lúc ấy: trán lấm tấm mồ hôi, lưng áo ướt đẫm mới thấy được sự tâm huyết với nghề của thầy.

Nói chung, lớp không phải ai cũng có trình độ nhạc lý ở một mức độ nào đó, có những người hoàn toàn không biết gì, nhưng thầy đã có những bài học giúp cho các học viên của lớp hòa đồng, giúp đỡ lẫn nhau, học tập nhau rất vui và thân tình như trong một gia đình. Nhờ vậy mà lúc nào lớp dân ca cũng đầy ắp tiếng cười đùa vui vẻ.

Là thầy nhưng không bao giờ thầy đặt áp lực nào đối với các học viên của lớp. Tính thầy giản dị, cởi mở, vui vẻ, thầy thường bảo bạn nào có bài hát dân ca nào hay thì đem vào cho cả lớp cùng học, cùng hát.
Những lúc ngồi nghỉ để rồi tập hát tiếp, thầy thường nói về kinh nghiệm cách lấy hơi, giữ giọng rung bằng cổ, giọng mũi là thế nào và sử dụng sao cho đúng ở từng bài.

Thầy thường nhắc nhở, trọng tâm của dân ca là ở sự luyến láy cho đúng chỗ, đúng cách, đúng lúc theo từng miền, từng nội dung của bài hát, có như vậy mới thấy hết được cái mượt mà, ngọt ngào chân chất của dân ca. Cái tinh túy đặc biệt của quê hương Việt Nam là ở chỗ đó.
Phải công nhận rằng, chỉ có những người tâm huyết với nghề như thầy mới mày mò ra được những điệu nhạc đệm ăn khớp với những bài hát vì ai cũng biết dân ca chỉ được sử dụng với những loại nhạc cụ dân tộc.

Dân ca Quan họ, nổi tiếng là khó hát, khó đàn, vậy màthầy cũng đã từng làm nhạc đệm bằng đàn organ cho những bài như “Làng quan họ quê tôi”, “Buôn bấc buôn dầu”,… cho lớp tập hát và trình diễn.
Thích sự hấp dẫn kỳ lạ của đàn organ khi đi đôi với dân ca cộng với long nhiệt tình của thầy làm cho lớp say sưa hát, quên cả giờ về. Có nhiều lần, trời đã trưa, các phòng ban chung quanh đã nghỉ nhưng lớp dân ca vẫn vọng ra những tiếng hát ngọt ngào, tha thiết, sao nghe mà mến thương.

Ðôi khi lớp im vắng tiếng hát, đó là những lúc thầy chỉ bảo thêm cho các học trò ở một phương diện khác, thường gặp nhất là ở Ðiểm Hẹn Quê Hương vào tối thứ sáu tại nhà hát Bến Thành và sáng chủ nhật ở nhà văn hóa Thanh Niên thành phố hàng tháng.

Ở những chương trình này, ngoài việc làm MC, thầy còn dạy hát dân ca.rồi sau đó mời khán giả lên hát thưởng do nhà doanh nghiệp Phước Thịnh tài trợ. Nhờ đó các học viên của lớp có dịp làm quen với sân khấu, dạn dĩ và tự tin hơn khi hát. Bài hát dân ca nào dù khó hát đến đâu nhưng dưới sự hướng dẫn đầy thuyết phục và động viên của thầy, tất cả khán giả đều có thể hát được, thậm chí hát rất tốt, kể cả người lớn tuổi hay em nhỏ.

Ðôi khi còn có cả những trò chơi hát thi về dân ca đủ kiểu, đủ màu sắc, nào là thi hát dân ca Bắc, Trung, Nam, nào là các bài dân ca nói về các loại trái hay các bài nói về con vật và cả những bài ca ngợi Bác.

Những trò chơi này giúp cho học viên của lớp mở rộng kiến thức thêm về dân ca, nhất có cả những bài hát truyền thống bắt nguồn từ những bài dân ca gốc mà ra, nghe rất mượt mà và sâu lắng.

Vì là MC của Ðiểm Hẹn Quê Hương nên mỗi lần có chương trình như thế, thầy thường thông báo cho lớp biết để cùng tham dự.
Thầy luôn sẵn sàng giúp đỡ, hướng dẫn, chỉ bảo một cách tận tình các học viên di thi hát dân ca hay trình diễn dân ca ở các buổi văn nghệ quần chúng, hoặc ở các buổi lễ hội tại địa phương.

Lúc nào thầy cũng mong muốn mọi người nói chung, và lớp dân ca nói riêng, có một niềm tin, thương yêu cháy bỏng đối với dân ca.

Home • About us • Activities • Music and Video • 25th anniversary • Instruments • Sheet Music • Traditional songs